Ảnh bộ: Hội chém lợn Ném Thượng

Tác giả: Nason

Theo học giả Nguyễn Toan Ánh trong cuốn "Lễ Hội Việt Nam", làng Niệm Thượng (hay còn gọi là Ném Thượng) - huyện Tiên Du, Bắc Ninh đã có tục chém lợn cũng Thành hoàng từ hàng trăm năm nay. Tương truyền, thành hoàng làng là một ông tướng cướp, bị truy đuổi quá nên trốn ở ngọn núi sau làng. Mấy hôm đói quá, ông cướp mò ra dùng đao chém lợn để thịt ăn, sau chết vào giờ linh nên được dân làng tôn làm Thành Hoàng. Cũng từ đó tục chém lợn ra đời.

2 Họ lớn nhất làng cử ra 2 người đàn ông 49 tuổi, thành đạt, gia đình đuề huề, ấm no để nuôi 02 ông Ỉ, cho đến đầu năm sau, lợn được khoảng ngót nghét 1 tạ. Lễ diễn ra vào mùng 6 Tháng Giêng Âm lịch, 2 ông Ỉ được rước đi quanh làng, đi đến đâu, dân đổ ra cũng tiền, cúng hoa quả kẹo bánh cho 2 Ông Ỉ và cho đoàn rước để lấy may. Tới xế trưa, đoàn rước về đến đình là lúc làm lễ chém. 1 cụ già cao niên được giao nhiệm vụ làm Ông Tướng phất cờ để lễ chém bắt đầu. 2 ông Thủ đao (chém lợn) là người 47 tuổi, có uy tín trong 2 dòng tộc, hôm trước phải tắm gội sạch sẽ, cấm gần đàn bà. 2 ông thủ đao sẽ lấy ra 2 cây đao lớn được thờ quanh năm trong đình rồi chém ngang bụng 2 Ông Ỉ, tách làm 2 đoạn. Dân làng sẽ lấy tiền quệt vào máu 2 Ông Ỉ mang về thờ lấy may, năm ấy coi như được phù hộ làm ăn may mắn.

Tục lệ này hơi man rợ và không dành cho người yếu tim. Mình chứng kiến Lễ đâm trâu rồi nhưng không có cảm giác mạnh như tục này. 2 con lợn tạ được trói và kéo tứ chi ra theo kiểu "tứ mã phanh thây" rồi... Phập ..phập ...phập. 3 nhát là đầu đuôi say adieu ngay.